De volgende nationale vrije dag staat voor de deur. Sommigen zullen  denken: “hehe weer zo’n vrije dag… Thuis luieren, verlies voor me portemonee en nog meer de economie van het land”. Anderen denken aan lekker feesten. Op zich is dat een aparte discussie. Want ja, inderdaad, een eenvoudig optel sommetje van onze vrije dagen zit boven gemiddelde van de regio. Intussen gaan er al geluiden op welke dagen geschrapt moeten worden en waarom. Arbeidersdag (Wrokoman Dei) is in dit rijtje echter onaantastbaar. Een herdenkings en bezinningsdag voor de hardwerkende Surinaamse arbeiders is meer dan gewenst en verdiend.

Door noeste arbeid genieten wij vandaag electriciteit, water, telefoon en andere belangrijke voorzieningen. Hardwerken heeft brengt groente en fruit op de markt; brood en melk op de schappen en vlees in de koelkast. De bijzondere inzet van leerkrachten en docenten levert ons goed ontwikkelde burgers terwijl doktoren en verpleegkundigen er alles aan doen de zieken te helen. Om niet te praten over ’t werk en onmiskenbare bijdrage van de politie, brandweer, rechters en andere hardwerkende ambtenaren die hun huis uitgaan om hun mede mens te dienen. Het werk  van beleidsmakers en volksvertegenwoordigers worden evenals alle andere arbeiders, academici, vak- en ambachtslieden hierbij ook gewaardeerd.
Hoe je ’t draait of keert, arbeiders en ondernemers vormen de ruggegraat van de ontwikkeling van Suriname. Ik kenmerk de factor mens (lees ook: onderwijs en arbeid) als een van de belangrijkste peilers van een land in ontwikkeling. Het beter waarderen van arbeiders en gepensioneerden, creeeren van werkgelegenheid (door creatieve en duurzame maatregelen) waar met name jongeren een plek verdienen, en het inzetten van arbeiders in potentieele(re) gebieden verdiend onze aanpak.

Met het laatste bedoel ik ondermeer het verschuiven van de krachten van de logge overheid naar meer productiegerichte sectoren. Ook in de particuliere sector merken we dat veel bedrijven dergelijke reorganisaties plannen en zelfs uitvoeren. De opmars van Human Resource Management spreekt voor zich. De factor mens zal binnen het arbeidsproces de komende tijd een hogere prioriteit (moeten) genieten. Een ander aspect is het waarborgen van de arbeidsrechten. Het is opmerkelijk hoe weinig arbeiders goed op de hoogte zijn van hun rechten en volgens sommige werkgevers hun “plichten”. En terecht! Soms worden ze bewust dom gehouden, soms doen ze er zelf bitter weinig aan. Dit leidt vaak tot de meest onvoorstelbare situaties van ontslag, schorsing en andere schendingen van het recht.

Een oproep aan  werkenden en hun desbetreffende organisaties flink te neuzen in wat recht en onrecht is, is in het kader van deze dag gepast.
Natuurlijk valt er nog veel meer te zeggen: een minimumloon, verbeterde secundaire voorzieningen en andere belangrijke arbeidsvoorwaarden…
Bij de viering van Wrokoman Dei aanstaande zaterdag zullen we naast de goed verdiende rust, diepgaander moeten nadenken over de rol en positieverbetering van de factor arbeid en de arbeider.

De inzet en arbeid van elke werkende en werkzoekende telt keihard in de groei en ontwikkeling van ons land. Ik wens alle hard werkende en gepensioneerde arbeiders alvast een goed verdiende en bezinningsvolle Wroko man dei toe.

Melvin W. J. Bouva